MỤC LỤC

1. Chú giải của Giáo Hoàng Học Viện Đà Lạt

2. Kitô hữu thứ thiệt

3. Chọn lựa

4. Môn đệ chân chính

5. Điều ấy chưa đủ

6. Suy niệm của Noel Quesson

7. Xây dựng trên đá tảng kiên cố

8. Xây nhà trên đá – Lm ViKiNi

9. Suy niệm của Lm Carôlô

10. Xây dựng một đức tin thiết thực

11. Tri hành hợp nhất

1. Chú giải của Giáo Hoàng Học Viện Đà Lạt

CÁC MÔN ĐỒ CHÂN CHÍNH

CÂU HỎI GỢI Ý

1. Câu nào là chủ đề thống nhất cả đoạn này?

2. Cặp "người khôn - kẻ dại" còn có trong các dụ ngôn khác không? Dụ ngôn nào?

3. Thánh Augustinô đã giải thích dụ ngôn này như sau: mưa tượng trưng cho tối tăm của mê tín, gió: tiếng than thở của con người, sông tràn: dục vọng của xác thịt. Đối với thánh Hiêrônimô, mưa tượng trưng ma quỷ, sông tràn: các phản Kitô, gió thổi: các thần dữ đây đó trên non cao. Còn theo thánh Gioan Kim khẩu, mọi hình ảnh ấy nói lên tai ương cùng khốn của nhân loại. Phải nghĩ sao về các lối giải thích đó?

1. Chỗ đứng của đoạn Tin Mừng hôm nay trong bài giáo huấn của Matthêu có thể giải thích dễ dàng: nó khai triển ý nghĩa các câu 15-20. Trong các câu này, Matthêu lột mặt nạ phường ngôn sứ giả hiệu, còn ở đây, ông nói về những. tín hữu, hay đúng hơn, mọi kẻ trong cộng đoàn thiên sai được mặc lấy sức mạnh thiêng liêng (c.22 trình bày họ như là người nói tiên tri, trừ quỷ và làm phép lạ). Ở cả hai đoạn, đều có cùng lời khiển trách, nhưng với hạn từ khác biệt; nơi cc. 15-20, hoa quả của họ bị chê là xấu; ở đây người ta trách họ đã phạm điều bất công (c.23); cả hai thành ngữ chắc hẳn đồng nghĩa với nhau trong văn mạch này; chúng giải thích cho nhau vậy. Như trong toàn bộ các chương 5-7, ở đây Chúa Giêsu bênh vực các quyền lợi của Thiên Chúa và kêu gọi con người tuân phục vô điều kiện. Thực thế, đối với Người, đời sống Kitô hữu không phải là một tôn giáo huyền bí mà sự khai đạo là tất cả, cũng chẳng phải là một học thuyết cao siêu nhưng không mấy đòi hỏi môn đồ. Ngay những kẻ xem ra không sống gần bên Chúa Giêsu đến nỗi được Người cho quyền làm phép lạ nhân danh Người, vẫn có thể bị khai trừ nếu không thực hiện thánh ý Chúa Cha.

2. Do việc dụ ngôn nói đến cái nhà sau cùng, nhiều vị chú giải đã xem nhà như là điểm chính yếu và nghĩ rằng Chúa Giêsu sẽ so sánh người môn đồ sống đức tin như nhà được xây trên đá, còn thính giả cứng lòng tin như nhà dựng trên nền cát. Tuy nhiên không phải đọc phần cuối là quên phần đầu của dụ ngôn. Người môn đồ, tin hay không tin, chẳng được so sánh với cái nhà, nhưng với người thợ xây khôn ngoan hay thiếu suy nghĩ.

3. Cả hai là những nhân vật cổ điển của các dụ ngôn. Người thứ nhất là kẻ khôn ngoan, lanh trí, làm việc thành công. Người thứ hai là kẻ khờ khạo, điên khùng, chậm hiểu, rờ đâu hư đó. Hai tình tiết trong dụ ngôn đều cần thiết xét về ý nghĩa, nhưng tình tiết sau lệ thuộc tình tiết đầu. Giản lược lại, lời so sánh có thể phát biểu như sau: người khôn là kẻ xây nhà trên đá; nên nhà có thể đương đầu với gió táp mưa sa; cũng vậy, người khôn là kẻ nghe lời Ta và đem ra thực hành, vì họ sẽ mạnh hơn mọi thử thách. Tiếp theo là lời so sánh về người khờ dại.

CHÚ GIẢI CHI TIẾT

"Lạy Chúa, lạy Chúa": Đây là lần đầu tiên Matthêu nói có những người thân thưa với Chúa Giêsu như với "Chúa" của họ. Trong cả Tin Mừng Matthêu, chỉ có các tín hữu, nghĩa là các môn đồ hay những kẻ sắp trở thành môn đồ, mới gán cho Người danh hiệu ấy: 8, 2. 6. 8. 21 so sánh với 8, 19. 25; 9, 28; 13, 27; 14, 18. 30; 15, 22. 25. 27; 16, 22; 17, 4. 15; 18, 21; 20, 30. 31. 33; 25, 11. 20. 22. 24. 37. 44; 26, 22 (so sánh với 26,25). Ở đây, cố ý nói rõ hơn về các môn đồ, vì muốn được lưu ý, nên thường xuyên kêu tên Chúa nơi miệng.

"Cha Ta": Kiểu nói này, không được dùng trong Do thái giáo bao giờ, ngụ ý rằng giữa Chúa Giêsu và Thiên Chúa có một sự liên hệ độc nhất vô nhị, hoàn toàn phân biệt Người với mọi tạo vật khác. Ta cũng có thể xem đây là lời khẳng định còn kín đáo thần tính của Người.

"Trong ngày ấy": Việc ám chỉ đến ngày phán xét cuối cùng (10,15; 12,36; 24,19 v.v...) và thể văn long trọng loan báo quang cảnh vĩ đại của chương 25, 31-46; chỉ có điều là nơi đây, những kẻ được phán xét biết rõ điều mình đã nói, việc mình đã làm, trong lúc ở chương 25, họ chẳng biết gì cả. Ở đây thói náo hoạt tông đồ đã làm con người quên đi các yêu sách căn bản; đó là điểm Matthêu thường hay nhắc tới (9,13; 12,7; 23,23). Nói tiên tri, trừ quỷ, làm phép lạ nhân danh Chúa Giêsu, các việc này đã làm nhiều môn đồ lơ là bổn phận sơ đẳng đối với anh em hay tha nhân. Trong các thư Tân Ước, điểm này thường vọng lại dưới nhiều kiểu nói khác nhau (ví dụ trong 1Cr 13).

"Ta không hề biết các ngươi": Thành ngữ này là một cách người Do thái bảo rằng: không phải Chúa Giêsu chẳng biết những kẻ đã từng liên hệ với Người, song là đối với Người, họ không là gì cả. Họ chẳng bao giờ biết hối cải trong tim. Họ là những anh em giả, chỉ liên hệ với các môn đồ bên ngoài hay là những kẻ dần dần mất đi tính cách môn đồ đích thật.

"Ai nghe": Bị tuyên bố là người dại kẻ nghe mà chẳng đem ra thực hành. Còn kẻ không nghe (người ngoại giáo) thì chẳng hề bị buộc tội. Vào ngày phán xét, họ sẽ đứng lên tố cáo những ai đã nghe mà không đem ra thực hiện trong đời sống (12,41).

"Mưa đổ": Trước khi trời đổ mưa, không có gì phân biệt hai ngôi nhà bên ngoài cả. Chính khi gặp thử thách mới thấy rõ nền móng của chúng.

"Như Đấng có uy quyền": Các giáo sĩ thời Chúa Giêsu chỉ đưa ra ý kiến bằng cách trích dẫn một giáo sĩ có thế giá nào đó trước mình, để yểm trợ lời mình quả quyết. Còn Chúa Giêsu Người chẳng nại đến thẩm quyền của bất cứ giáo sĩ nào. Tuy nhiên Người vẫn mạnh mẽ xác quyết các lời mình nói là nền tảng cuối cùng của ý nghĩa đời sống con người. Matthêu đã lấy uy quyền ấy của Chúa Giêsu làm thành một chủ đề quan trọng trong Tin Mừng ông: chẳng những Chúa Giêsu nói cách quyền uy (các chương 5-7; 10; 13; 18; 23-25) mà còn hành động cách uy quyền khi trừ ma quỷ, chữa lành bệnh tật, dẹp yên bão táp.

KẾT LUẬN

Chúa Giêsu chẳng có vẻ gì là một nhà ngụy biện, cống hiến cho môn đồ mình các đề tài tranh luận hay một phương pháp biện chứng nhằn khám phá ra những lời hay ý đẹp. Không! Người là vị Thầy theo nghĩa tuyệt đối nhất. Người đòi buộc một sự dấn thân trọn vẹn và dứt khoát vì học thuyết của Người chỉ hoàn toàn có ý nghĩa khi được thể hiện trong hành động mà thôi.

Ý HƯỚNG BÀI GIẢNG

1. Người ta có thể gia nhập các phong trào Công Giáo Tiến Hành, nói về Thiên Chúa cho kẻ khác và ngay cả giúp họ ăn năn trở lại; mà đồng thời vẫn không biết Chúa Kitô, vì chẳng thực sự sống bởi Người.

2. Như hai ngôi nhà trong dụ ngôn, hai tín hữu có thể giống nhau bề ngoài, sử dụng cùng những từ ngữ, thi hành cùng một chức vụ, được cùng thứ ơn đoàn sủng trong Giáo Hội. Ta chẳng thấy họ khác biệt nhau chỗ nào, lương tâm của cả hai có lẽ cũng bình an như nhau. Thế nhưng kẻ này mềm như cát, người kia vững như bàn thạch. Chính cơn thử thách sẽ cho thấy bản chất đích thực của hai người.

3. Có vài Kitô hữu đã để mình bị xiêu ngã vì một thử thách: như luôn cầu nguyện sốt sắng mà vẫn không được nhận lời, bị người thân yêu nhất phản bội, bàng hoàng trước gương xấu của một số chủ chăn. Đó là bởi thay vì đặt niềm tin của mình trên Lời Chúa, họ đã xây nó trên tình cảm tôn giáo (mà họ lầm lẫn với đức tin), trên các quyến luyến nhân loại mà họ cho là đức bác ái) hay trên một sự nóng lòng chờ đợi các kết quả thấy được bên ngoài (mà họ đồng hóa với đức cậy trông).

4. Dù bị nhiều cơn bão tố phủ vây suốt bao thời đại, Giáo Hội vẫn luôn đứng vững kiên trì vì được xây dựng trên Lời Chúa, Lời đã được đem ra thực hành trong đời sống của biết bao Kitô hữu vô danh làm nên mối Hiệp thông các thánh.

2. Kitô hữu thứ thiệt

Vào dịp tết, khi đi mua sắm, cho dù rất tinh ý, thế mà nhiều lúc chúng ta cũng đã mua phải những thứ hàng “nhái”, hàng “dổm”.

Một hộp bánh cũng in nhãn hiệu thật đẹp, mua về tưởng thứ thiệt, thứ ngon, nhưng khi mở ra thi ôi thôi, chỉ toàn những thứ bánh tào lao thiên địa. Một chai “rượu tây”, cũng mang nhãn hiệu Martel, Hennessy đàng hoàng, nhưng khi khui ra thì lại nồng nặc mùi cồn. Trong những trường hợp như thế, chúng ta dở khóc dở cười, bực bội tức tối như bị lừa gạt. Đúng như người ta thường bảo:

- Hồng Kông bên hông Chợ Lớn.

Trong lãnh vực tôn giáo cũng vậy, chính Chúa Giêsu qua đoạn Tin Mừng hôm nay đã xác quyết:

- Không phải những ai nói rằng: “Lạy Chúa tôi, lạy Chúa tôi mà được vào Nước Trời”.

Theo sự nhận xét thường tình, thì khi thấy một người nào đeo ảnh, một gia đình nào có bàn thờ, một giáo xứ nào có thánh đường… chúng ta sẽ kết luận ngay rằng: người đó, gia đình đó, giáo xứ đó có đạo.

Nhận xét trên tuy đúng, nhưng mới chỉ đúng được có một phần nào mà thôi, bởi vì rất có thể “cái nhãn hiệu trình tòa” ấy, cái dấu chỉ bên ngoài ấy thì đúng, nhưng tâm tình bên trong thì lại sai và họ chỉ là một loại Kitô hữu “dổm” mà thôi.

Thực tế đã cho thấy: nhiều người tuy có đạo, nhưng đời sống lại không phản ảnh cho tinh thần của đạo. Cũng cờ bạc, cũng rượu chè và trai gái, cũng gian tham và hối lộ, cũng độc ác và hận thù… đôi khi còn tệ hơn cả những anh em lương dân, khiến cho thiên hạ phải phát biểu:

- Có đạo mà cũng thế à? Tôi tưởng người có đạo thế nào, chứ như vậy thì cũng chẳng hơn gì. Tin đạo nhưng đừng tin kẻ có đạo.

Bản thân họ xấu đã đành, mà hơn thế nữa họ còn làm cho tập thể mang tiếng xấu, họ đã bôi nhọ khuôn mặt của Giáo hội và của đạo Chúa. Vỏ thì có đạo, nhưng ruột lại chẳng có đạo. Bên ngoài thì sốt đáng, nhưng bên trong lại chất đầy những ý đồ đen tối theo kiểu:

- Khẩu phật tâm xà. Miệng nam mô, bụng bồ dao găm.

Ông Gandhi, được coi như một vị thánh của Ấn Độ, mặc dầu đã công nhận Chúa Giêsu là Đấng tốt lành, nhưng vẫn không chịu tin theo và cũng chẳng muốn cho dân tộc mình tin theo Kitô giáo, chỉ vì ông đã tiếp xúc với những loại Kitô hữu dổm, những người giáo dân bê bối.

Đây cũng là một nhận xét đáng cho chúng ta suy nghĩ: Có đạo, nhưng cũng trộm cắp và gian tham, thì cũng chỉ là một loại Kitô hữu dổm mà thôi. Có đạo nhưng cũng thù hận, bỏ vạ và cáo gian thì cũng chỉ là một loại Kitô hữu dổm mà thôi. Có đạo nhưng cũng bê bối chuyện gia đình và phản bội trong tình yêu, thì cũng chỉ là một loại Kitô hử dổm mà thôi. Có đạo nhưng cũng rượu chè say sưa đến độ không còn giữ được nhân cách của mình, hay cờ bạc khiến cho vợ con phải nheo nhóc, thì cũng chỉ là một loại Kitô hữu dổm mà thôi.

Đeo ảnh, đi nhà thờ, làm dấu thánh giá… đó là những điều tốt, nhưng mới chỉ là những dấu hiệu bên ngoài, những nhãn hiệu trình tòa mà thôi. Muốn trở nên người Kitô hữu thứ thiệt, người Kitô hữu 100% thì việc làm phải đi đôi với lời nói và lời nói phải đi đôi với tư tưởng, có nghĩa là bên ngoài cũng như bên trong phải là một, bằng cách sống Lời Chúa và thực thi những điều Ngài truyền dạy. Người ta thường bảo:

- Chiếc áo không làm nên thầy tu.

Dấu chỉ bên ngoài không đủ để chứng minh là người Kitô hữu, nhưng phải căn cứ vào chính nếp sống. Vì thế, gần nhà thờ hay xa nhà thờ, có linh mục hay không có linh mục, được tự do hay không được tự do, những điều ấy không mấy quan trọng, bởi vì bất cứ nơi nào cũng có Chúa và cũng có thể sống đạo. Bất cứ nơi nào cũng có thể trở thành nhà thờ. Được tự do, thì chúng ta tôn thờ Chúa một cách công khai. Còn khi gặp khó khăn, thì ít nữa là chúng ta sống đạo một cách kín đáo vì Chúa luôn hiện diện trong cõi lòng chúng ta và tại đây chúng ta cũng có thể tìm gặp Ngài bất cứ lúc nào.

Có sống lời Chúa, có thực thi những điều Ngài truyền dạy, chúng ta mới trở nên người Kitô hữu thứ thiệt và mới bảo đảm cho chúng ta phần thưởng Nước Trời.

3. Chọn lựa

Sau khi trình bày bản Hiến Chương Nước Trời trong Bài Giảng Trên Núi, Chúa Giêsu kể dụ ngôn xây nhà trên đá và trên cát như để xác quyết rằng:

- Nghe Tin Mừng cứu độ chưa đủ, cần phải đem ra thực hành. Biết Phúc Âm chưa đủ, còn phải sống Phúc Âm.

Môisen trong Cựu Ước cũng dạy như vậy. Sau khi ban bố giao ước Sinai, ông nói với dân chúng:

- Hôm nay ta đặt trước mắt các ngươi sự chúc lành và sự chúc dữ. Nếu các ngươi tuân giữ các giới răn của Chúa là Thiên Chúa các ngươi mà hôm nay ta rao truyền cho các ngươi, thì các ngươi sẽ được chúc phúc. Còn nếu các ngươi không tuân giữ, thì các ngươi sẽ bị chúc dữ.

Không phải cứ chịu cắt bì, thuộc về dân Israel là sẽ được thừa hưởng lời hứa, nhưng phải có lòng tin như Abraham. Vì thế Chúa Giêsu đã phán:

- Không phải tất cả những ai nói với Ta: lạy Chúa, lạy Chúa là được vào Nước Trời. (Mt 7,21).

Giáo lý của Chúa không phải là một mớ lý thuyết chỉ cần nhồi nhét vào đầu óc, nhưng là phải thấm nhập vào cả cuộc sống con người, để thần linh hóa nó như men trong bột.

Thế nhưng, Thiên Chúa tôn trọng công trình tay Ngài dựng nên, vì thế Ngài cũng tôn trọng tự do của con người. Con người có quyền lựa chọn sự chúc lành hay chúc dữ, Chúa Giêsu đã mạc khải cho chúng ta biết: Ngài là đường là sự thật và là sự sống. Đồng thời Ngài cũng kêu mời mỗi người chúng ta: Hãy bước theo Ngài.

Chúng ta có thể bỏ mọi sự mà theo Chúa như các tông đồ, nhưng chúng ta cũng có thể buồn phiền cúi mặt bỏ đi như chàng thanh niên giàu có, chỉ vì những đòi hỏi của đời sống Kitô hữu quá gắt gao đối với chúng ta.

Thực vậy, không ai có thể làm tôi hai chủ, nếu mến chủ này thì sẽ ghét chủ kia, cũng vậy, không thể vừa làm tôi Thiên Chúa lẫn tiền của (Mt 6,24).

Qua lời nói này, chúng ta thấy người Kitô hữu phải dứt khoát lập trường, không thể lửng lơ, trung lập hay đi nước đôi. Phải chọn lựa giữa Đức Kitô và Satan, giữa thập giá và túi tiền. Một khi đã lựa chọn Chúa, chúng ta phải trung thành với sự lựa chọn ấy, nghĩa là chúng ta phải thực thi ý Chúa. Thánh ý Chúa phải trở nên như của ăn cho tâm hồn chúng ta.

Hãy biết chọn lựa theo thánh ý Chúa chứ không phải chọn lựa theo ý riêng mình, như lời cầu nguyện của Chúa Giêsu trong vườn Cây Dầu:

- Không theo ý Con, một theo ý Cha.

Hồi còn nhỏ, ngày kia Thánh Stanillas, đang chơi banh, mồ hôi nhễ nhãi, Cha bề trên đứng xem, liền gọi cậu ra và thử hỏi:

- Nếu sau trận banh này Chúa gọi con về thì sao?

Không ngần ngại cậu đã trả lời:

- Con cứ tiếp tục chơi như thường vì đó là thánh ý của Chúa.

Hãy thực thi thánh ý Chúa, để nhờ đó chúng ta chiếm được phần thưởng Nước Trời.

4. Môn đệ chân chính

I. TẤM BÁNH LỜI CHÚA: Mt 7,21-27

II. TẤM BÁNH CHIA SẺ

Những lời Chúa nói hôm nay khiến ta run sợ. Ngay cả những người làm được những việc phi thường như nói tiên tri, trừ quỷ, làm phép lạ cũng có thể bị loại ra khỏi Nước Trời. Ngay cả những người làm việc cho Chúa, cho Hội Thánh cũng có thể bị vào nơi khóc lóc nghiến răng. Tại sao thế?

Lý do thứ nhất: vì họ nói mà không làm. Điều này rất dễ xảy ra cho những ai có nhiệm vụ khuyên bảo dạy dỗ người khác. Cứ nghĩ người khác phải thực hành, còn mình được miễn. Chúa Giêsu gay gắt nên án điều này khi nói với dân chúng: “Các kinh sư và những người Pharisêu ngồi trên toà ông Môsê mà giảng dạy. Vậy, tất cả những gì họ nói, anh em hãy làm, hãy giữ, còn những việc họ làm, thì đừng có làm theo, vì họ nói mà không làm” (Mt 23,2-3). Hôm nay Chúa nhắc lại cho chúng ta: “Không phải bất cứ ai thưa với Thầy: ‘Lạy Chúa! Lạy Chúa!’ là được vào Nước Trời đâu! Nhưng chỉ ai thi hành ý muốn của Cha Thầy là Đấng ngự trên trời, mới được vào mà thôi”.

Lý do thứ hai: vì họ làm nhưng không có nền tảng. Có những người đã nói tiên tri, đã trừ quỷ, đã làm những việc phi thường, nhưng không được Chúa chấp nhận. Vì họ làm theo ý mình chứ không theo ý Chúa Cha. Làm không phải vì tình yêu mến thì dù những việc kinh thiên động địa cũng trở thành vô ích như Thánh Phaolô đã căn dặn chúng ta: “Giả như tôi có nói được các thứ tiếng của loài người và của các Thiên Thần…, được ơn nói tiên tri…, có được đức tin chuyển núi rời non…, có đem hết gia tài cơ nghiệp mà bố thí, hay nộp cả thân xác tôi để chịu thiêu đốt, mà không có đức mến, thì cũng chẳng ích gì cho tôi” (x. 1Cr 13, 1-3)

Sau khi nên án những môn đệ giả hiệu, Chúa Giêsu cho biết căn tính của người môn đệ chân chính. Người môn đệ chân chính thao thức lắng nghe Lời Chúa và tìm thi hành thánh ý Chúa. Như thế người môn đệ chân chính sẽ có những đặc tính sau:

Tìm ý Chúa trên hết mọi sự. Luôn cầu nguyện, cân nhắc để tìm thánh ý Chúa trong mọi sự. Khi tìm được ý Chúa thì mau mắn thực hành ngay.

Từ bỏ ý riêng. Luôn tìm theo ý Chúa, nên sẵn sàng từ bỏ ý riêng. Sẵn sàng chấp nhận những gì trái ý. Không tìm kiếm những thành công lẫy lừng. Nhưng chọn những việc nhỏ bé âm thầm. Chấp nhận cả những thất bại. Chấp nhận sự hiền lành khiêm nhường.

Chính những người môn đệ chân chính mới xây dựng cuộc đời vững chắc. Chính những môn đệ khiêm nhường âm thầm mới xây dựng Hội Thánh trên nền tảng vững chắc. Những thành công bề ngoài như những ngôi nhà xây trên cát, khi gặp khó khăn thử thách sẽ đổ vỡ tan tành. Những hy sinh âm thầm như những ngôi nhà xây trên nền đá vững chắc. Càng qua gian khổ càng bền vững, càng phát triển mạnh mẽ.

Lạy Chúa, xin cho chúng con trở thành môn đệ chân chính của Chúa, biết xây dựng Hội Thánh trên nền tảng khiêm nhường, từ bỏ ý riêng, thực hành ý Chúa. Amen.

III. TẤM BÁNH HOÁ NHIỀU

1/ Tại sao nhiều người làm được những việc lớn lao kỳ diệu lại không phải là môn đệ Chúa?

2/ Người môn đệ chân chính phải có thái độ nào để xây Hội Thánh trên nền đá vững chắc?

3/ Chúa Giêsu đã nêu gương xây dựng nhà trên đá thế nào?

5. Điều ấy chưa đủ

Tôi muốn viết thành chữ thật lớn lời cảnh báo của Chúa Giêsu, ánh sáng của bài suy niệm này: “Chưa đủ”. Cái gì chưa đủ? Xin thưa, đó là “nói”. Chúng ta đang đứng trước một trong những chủ đề lớn của Chúa Giêsu, khoảng cách xa xôi giữa nói và làm: “Không phải nói với Ta: ‘Lạy Chúa! Lạy Chúa’ là đủ; còn phải làm theo ý Cha Ta nữa”.

Đó là kết luận của bài giảng mà chúng ta vừa suy niệm ngày này sang ngày khác: các chương 5, 6 và 7. Các chương này chỉ ra cho chúng ta rất rõ phải làm sao để sống với tư cách là Kitô hữu. Nhưng biết tất cả những điều trên vẫn chưa đủ, còn phải vượt qua khoảng cách nhỏ mà lớn giữa biết và làm, giữa nói và sống thực sự điều chúng ta nói. Cũng giáo lý tuyệt vời đó, cũng những bài giảng hay đó, cũng những bài đọc và những bài suy niệm đó tạo nên hai loại Kitô hữu hoàn toàn khác nhau.

Có loại người Kitô hữu tôn thờ việc nghe và đọc: “Các bạn hãy nói cho tôi nghe về Thiên Chúa! Hãy chỉ cho tôi biết quyển sách nào tốt nhất để cầu nguyện”. Họ biết tất cả những điều gì cần phải biết, nhưng thất vọng thay! thật là phiền khi thấy họ sống trong những lo toan, cay đắng, ích kỷ, châm chọc. Họ đọc hàng ngàn Kinh Lạy Cha nhưng không tha thứ gì cả. Họ tâm đắc dụ ngôn cọng rơm và xà nhà nhưng lại đi bươi móc những cọng rơm.

Chúa Giêsu nói với những người hay nói những từ ngữ Kitô giáo mà không thực hành: “Các ngươi là những kẻ điên!” Kết cục của Bài Giảng Trên Núi thật bi đát: “Những kẻ điên này xây nhà trên cát, nhà sụp đổ hoàn toàn”.

Loại người tốt, loại người đúng nghĩa, cũng thích lắng nghe Chúa Giêsu. Nhưng những Kitô hữu đó cố gắng làm điều Ngài nói. Họ xây dựng trên nền tảng thực hành. Bạn biết rằng bạn phải tha thứ? Bạn hãy tha thứ! Bạn biết rằng bạn phải tin tưởng vào Chúa Cha? Bạn hãy rũ bỏ những lo toan của bạn. Bạn biết rằng bạn phải cầu nguyện? Bạn hãy cầu nguyện! Bạn phải cho? Bạn hãy cho đi! Bạn không được nói xấu? Bạn hãy im lặng.

Chúng ta không bao giờ thiếu ánh sáng. Chúng ta có đủ ánh sáng để bước đi trên con đường của các thánh. Và chúng ta biết rằng mỗi bước chân của chúng ta sẽ mang lại thêm ánh sáng: Chúa ban ánh sáng để can đảm mà “làm”.

6. Suy niệm của Noel Quesson

Sau đây là kết luận của Bài Giảng Trên Núi nổi tiếng. Như trong mọi bài thuyết giáo soạn thảo kỹ lưỡng, nhà thuyết giáo, sau khi đã mang lại cho cử tọa những yếu tố để suy nghĩ, Người mời gọi chúng ta hành động và gợi ra những điểm hoán cải cụ thể trọn đời sống? Matthêu khi soạn bài giảng này đã dùng nhiều bài giảng khác của Đức Giêsu như muốn đưa chúng ta đến một quy luật của mọi đời sống tâm linh: đức tin không hành động có phải là đức tin chân thành không? Thánh Phaolô cũng đã chấm dứt các bức thư và các bài thuyết giáo của ngài bằng những lời kêu gọi hành động, trên những điểm rất xác thực về đạo đức, về những thái độ của con người.

“Không phải bất cứ ai thưa với Thầy: ‘Lạy Chúa! Lạy Chúa!’ là được vào Nước Trời cả đâu”

Một lần nữa, nơi miệng Đức Giêsu, một yêu sách rất hiện đại được đưa ra: giới trẻ ngày hôm nay đòi hỏi sự chính thống... nhất là trong lãnh vực của đức tin, những bài diễn văn dài không qua nổi... "Chúng con không quan tâm đến điều mà chúng con phải tin, theo như lời cha nói, nhưng xin cha hãy nói với chúng con về điều mà cha tin, và kinh nghiệm thật sự của cha về Thiên Chúa là gì?" Đi trước thế giới hiện đại, Đức Giêsu đã từ khước việc giả bộ đọc kinh, thói đạo đức giả của việc thờ phượng không tác động đến đời sống hàng ngày, cớ làm vấp ngã của những người sùng đạo miệng lúc nào cũng kêu Chúa nhưng mà hành động không tương ứng với những lời tuyên bố đẹp đẽ.

Đức Giêsu đòi hỏi mạnh mẽ sự liên kết giữa "nói" và "làm", giữa đức tin "tuyên xưng" ngày Chúa Nhật và đức tin “sống" trong suốt tuần lễ. Người ta có thể diễn tả câu nói của Đức Giêsu như sau: "Đi lễ ngày Chúa Nhật không đủ để vào Nước Thiên Đàng...". Thế thì phải làm gì?

“Nhưng chỉ ai thi hành ý muốn của Cha Thầy là Đấng ngự trên trời mới được vào mà thôi".

Mọi chữ trong câu đều quan trọng. Câu duy nhất này bao gồm ba khẳng định:

* “Làm” hay “thi hành”. Động từ chủ động và quan trọng này trở lại mười một lần trong kết luận của Bài Giảng Trên Núi (Matthêu 7,12-26). Đây là lời mời gọi thể hiện thật sự đức tin trong đời sống hằng ngày, trong đời sống gia đình, lao động, giải trí, trong những dấn thân xã hội, công đoàn, chính trị, dấn thân của Giáo Hội, không có gì xa lạ với đức tin.

* “Ý muốn của Chúa Cha”. Đó là sự quy chiếu bền bỉ của Đức Giêsu. Người ta có cảm tưởng Đức Giêsu chỉ nghĩ về Chúa Cha và chỉ làm những gì vui lòng Chúa Cha, trong mọi giây phút của cuộc đời Người (Ga 4, 32-34; 5,30-39). "Nhưng xin đừng theo ý con, mà xin theo ý Cha" (Mt 26,39). Vậy "Ý muốn của Chúa Cha" ấy là gì? Thiên Chúa là Tình Yêu đó là điều Người muốn, điều ấy không để cho Người. . . nhưng cho sự phát triển, và hạnh phúc chân thật của chúng ta, là điều mà Thiên Chúa muốn cho chúng ta. Nhưng Người không áp đặt chúng ta điều đó bởi vì Người là Tình Yêu. “Ý muốn của Thiên Chúa" chính là sự thành công của bản thân chúng ta, một đôi khi dưới những vẻ bề ngoài nghịch lý của sự thất bại. Đời sống của các thánh đều là những sự thành công: Thánh nữ Béc-na-đét ở Lộ Đức, thánh nữ Têrêxa thành Lidiơ, Mẹ Têrêxa ở Can-quýt-ta… Đấng ngự trên trời, phải, Thiên Chúa Cha siêu vượt con người và vượt trên con người! Người ở “trên trời”, "trên hết mọi sự". Và sống theo ý muốn của Người là một cách sống không thể "theo thế gian”: Ngày nay trong xã hội phương tây, vô thần sâu xa và bị nhiễm độc bởi hàng ngàn khẩu hiệu dễ dãi, thì một đời sống theo Thiên Chúa chỉ có thể là "lội ngược dòng". Người nào cố gắng thực thi ý muốn của Chúa Cha, Đấng ngự trên trời, không thể chấp nhận bất cứ ý tưởng nào mà dư luận truyền bá và chấp nhận, đôi khi rất rộng, về Thiên Chúa, về Đức Ki tô, về Giáo Hội và cả con người… về cách sống đời sống vợ chồng, đời sống làm cha mẹ, đời sống người công dân…

“Trong ngày ấy, nhiều người sẽ thưa với Thầy rằng: ‘Lạy Chúa, lạy Chúa, nào chúng tôi đã chẳng từng nhân danh Chúa mà nói tiên tri, nhân danh Chúa mà trừ quỷ, nhân danh Chúa mà làm nhiều phép lạ đó sao?’. Và bấy giờ Thầy sẽ tuyên bố với họ: ‘Ta không hề biết các ngươi xéo đi cho khuất mắt Ta, hỡi bọn làm điều gian ác!”

Trong đoạn văn trịnh trọng này, ít nhất có bốn công thức cho chúng ta thấy Đức Giêsu dám tự giới thiệu như Đại Thẩm Phán của thời Thế Mạt: "Trong ngày ấy… Lạy Chúa, Lạy Chúa... chúng tôi đã... Thầy sẽ tuyên bố với họ xéo đi cho khuất mắt...". Những công thức ấy được trình bày song song với những công thức mà người ta sẽ tìm thấy khung cảnh vĩ đại của ngày Phán Xét cuối cùng (Mt 5). Mỗi lần có vấn đề phán xét, chúng ta đứng trước những lời đáng sợ và chúng ta phải lấy đó làm nghiêm trọng.

Trong ngày ấy, Thiên Chúa sẽ tỏ hết quyền năng của Người. Người ta không còn chế giễu Người đã không trừng phạt tới cùng. Kẻ nào "làm điều xấu không thể khoe rằng mình sống đời đời với Thiên Chúa: "Xéo đi cho khuất mắt Ta!". Bản văn Hy Lạp thường dịch là: "Hãy xéo đi, quân làm điều bất chính!". Thật vậy, từ gian ác là do từ Hy Lạp "anomia" có nghĩa đen là "bất chính". Chúng ta biết rằng "luật của con người" chính là "luật của Thiên Chúa", bởi vì đó là tình yêu. Một con người “không tình yêu thương” không thể khoe rằng mình "sống với" Thiên Chúa! Sự phán xét sau cùng sẽ chỉ có thể là hình phạt, sự xác nhận một đời sống "không tình yêu”: Xéo đi cho khuất mắt Ta, là Đấng Yêu Thương, hỡi bọn không có tình yêu thương.

Nhưng ở đây điều kỳ lạ nhất và đáng sợ nhất là những kẻ bị "kết án" tranh luận với vị Thẩm Phán của họ và không đồng ý như trong chương 25 của sách Matthêu.

Tất cả đời sống của họ đã là một ảo tưởng, cho đến ngày trọng đại ấy, lúc mà chân lý bừng sáng. Đức Giêsu còn đi đến chỗ nói rằng người ta có thể hành động "nhân danh Người" nói tiên tri, trừ quỷ, làm phép lạ, nhưng những hành động ấy xấu xa, bất công và không tình yêu thương, và một cách sâu xa hoàn toàn trái ngược với Đức Giêsu Kitô. Và Đức Giêsu còn nói rằng những người như thế rất "nhiều” trong trường hợp này. Người làm chúng ta phải run sợ? Sự cảnh báo này rất quan trọng. Phải, Đức Giêsu nói: ‘nhiều', rất nhiều ông và nhiều bà đi tìm kiếm sự ly kỳ trong tôn giáo (các lời tiên tri, phép trừ quỷ, phép lạ) và không đem tình yêu thương ra thực hành một cách khiêm tốn trong cuộc sống đời thường mỗi ngày. Rất nhiều ông nhiều bà muốn "đóng vai trò ngôn sứ "! Rất nhiều những lời tuyên bố to lớn về lý thuyết, những lời phê phán xã hội hoặc Giáo Hội . . .( của những người khác ) . . . thay vì chuyên cần hoán cải chính mình. Hỡi ôi, người ta có thể "chuyển dời những quả núi" và "làm những phép lạ" mà không có lòng yêu thương như Thánh Phaolô sẽ nói (1 Cô-rin-tô 18,1-2): và điều đó thật là vô ích.

Lạy Chúa, xin giúp đỡ chúng con sống đời sống Kitô hữu của chúng cón một cách khiêm nhường, không kèn trống, không hào quang, không tự mãn.

Vậy ai nghe những lời Thầy nói đây mà đem ra thực hành... .

Cũng một yêu sách về tính hiện thực được kéo dài ra: "nghe" và "thực hành"... ở đây, có cùng một động từ bằng tiếng Hy Lạp "poiein" như vừa rồi chúng ta đã gặp: Phải thi hành ý muốn của Cha Thầy". Động từ tiếng Do Thái “Shâma" vừa có nghĩa "lắng nghe" vừa' có nghĩa "vâng lời.

Thì ví được như người khôn xây nhà trên đá. Dù mưa sa, nước cuốn, hay bão táp ập vào nhà ấy cũng không sụp được vì đã xây trên nền đá...

ở đây cũng là sự kéo dài của yêu sách về tính chất xác thực chính thống: Đức Giêsu mong ước con người dù nam hay nữ phải vững vàng, phải là những nhà xây dụng biết xây cất trên tảng đá của Lời Thiên Chúa "đã được họ lắng nghe và đem ra sống. Khi người ta xây dựng một ngôi nhà thực hiện nhiều sự kiểm tra là việc làm khôn ngoan. Những cặp vợ chồng trẻ ít biết điều đó. Nhiều sự gian lận có thể được che giấu: móng không đủ sâu, trên nền đất không chắc chắn, trộn vào xi măng hoặc vôi quá nhiều cát, gạch đá xây tường chất lượng xấu, thạch cao trét tường để lạnh, thời gian đủ để xi măng cứng không được tôn trọng, v.v... Ngày nay, Đức Giêsu cũng mời gọi chúng ta thực hiện một cuộc "kiểm tra chất lượng" trên bình diện đời đống đức tin: Chúng ta đang sống trong "ngôi nhà nào”? Những chọn lựa nhân bản của chúng ta phải chăng chỉ được quét một lớp vôi của Tin Mừng ở mặt ngoài còn thực chất ở nền tảng là ngoại giáo? Đức tin của chúng ta có phải là một sự dấn thân thực sự theo chân Đức Kitô hằng sống, hay chỉ là một lớp "son phấn", một thứ "mặt nạ”?

Một ví dụ chăng? Từ bỏ chủ nghĩa vô thần: Điều này đã khiến: nhà văn Solienitsine bị đưa đến trại cải tạo ở Xibêri và bị trục xuất khỏi quê hương ông. Còn tiếp tay cho chủ nghĩa vô thần: Điều này dẫn đến cái chết của hàng triệu người ở Campuchia và ở những nơi khác... Phần chúng ta thì sao? "Lắng nghe Đức Giêsu và đem Tin Mừng của Người ra thực hành".

“Còn ai nghe những lời Thầy nói đây mà chẳng đem ra thực hành thì ví được như người ngu dại xây nhà trên cát..."

Ngôi nhà trên đá… Ngôi nhà trên cát. Đúng là đời sống Kitô hữu vững chắc so với đời sống Kitô hữu mong manh. Thi hành ý muốn của Thiên Chúa không thể tùy tiện mà là một vấn đề sống hoặc chết. Kinh Thánh thường nhắc chúng ta có "Hai con đường" mở ra cho chúng ta tự do lựa chọn (Đệ Nhị Luật 11,26-28 - 30,15-20; Giê-rê-mi-a 21.8; Khôn Ngoan 5,6-7; Thánh Vịnh 1,15 - 118,29-30 - 138,24). Đó là một chủ đề của Kinh Thánh cũng thường gặp như chủ đề người "điên dại" và người "khôn ngoan": Người nào không theo ý muốn của Thiên Chúa thường được định nghĩa là "ngu dốt", "điên dại"; "ngốc nghếch"; "khờ khạo” (Thánh Vịnh 13,1 - 91,7 '; Khôn Ngoan 3,2; Matthêu 25,2).

“Gặp mưa sa, nước cuốn hay bão táp ập vào nhà ấy sẽ sụp đổ, sụp đổ tan tành".

Dấu chỉ của đức tin.vững chắc chính là khả năng làm cho ta "trụ vững" khi thử .thách ập đến. Lạy Chúa, xin cho chúng con chống cự nổi những sức mạnh phá hoại (đức tin). ..

7. Xây dựng trên đá tảng kiên cố

1) Thánh thiện là thi hành ý Chúa trong những việc quan trọng hay có vẻ vặt vãnh tầm thường

Thiên Chúa dành tình yêu đặc biệt cho những ai hết lòng phục vụ Người trong mọi sự, bằng lời nói và khát khao đối thoại với Người. Trong bài Tin Mừng hôm nay Đức Giêsu tuyên bố. "Không phải bất cứ ai thưa với Thầy: ‘Lạy Chúa! Lạy Chúa!’ là được vào Nước Trời cả đâu! Nhưng chỉ ai thi hành ý muốn của Cha Thầy là Đấng ngự trên trời, mới được vào mà thôi." Chúa nói đến nhiều người biến việc cầu nguyện thành một công thức hoàn toàn chẳng ăn nhập gì với cung cách giả hình và xảo quyệt của họ. Lời cầu nguyện của chúng ta phải khác. Lời cầu nguyện của bạn phải là lời cầu nguyện của người con Chúa, chứ không phải của bọn người giả hình Pharisêu là những kẻ sẽ phải nghe lời Chúa nói: "Không phải bất cứ ai thưa với Thầy: ‘Lạy Chúa! Lạy Chúa!’ là được vào Nước Trời cả đâu!"

Lời cầu nguyện của bạn, qua hàng ngàn cách khác nhau trong suốt cả ngày, phải được liên kết với lòng khát khao và nỗ lực hiệu quả muốn thi hành thánh ý Chúa.

Cho dù chúng ta có thể làm được những kỳ công hay phép lạ, chẳng hạn như nhân danh Chúa nói tiên tri hay trừ quỷ - nhưng nếu chúng ta không nỗ lực thực thi ý muốn đáng yêu của Chúa thì vẫn chưa đủ. Lúc đó ngay cả sự hy sinh to lớn nhất cũng sẽ trở nên vô ích. Trái lại, như chúng ta thấy trong Thánh Kinh, Thiên Chúa yêu thương và chúc phúc cho người nào tìm cách đồng hóa mọi việc mình làm với ý muốn của Người: "Ta đã tìm được Đavít, con của Giêsê, một người đẹp lòng Ta và sẽ thi hành mọi ý muốn của Ta". Thánh Gioan viết: "Thế gian đang qua đi, cùng với dục vọng của nó. Còn ai thi hành ý muốn của Thiên Chúa thì tồn tại mãi mãi." Chính Đức Giêu tuyên bố. "Lương thực của Thầy là thi hành ý muốn của Đấng đã sai Thầy, và hoàn tất công trình của Người." Đây là điều quan trọng: thi hành ý muốn của Chúa, trở nên điều Chúa muốn. Chúng ta phải càng ngày càng loại bỏ khỏi bản thân những thái độ vụ lợi và ích kỷ, để hoàn toàn nên một với điều Chúa muốn cho chúng ta.

Con đường dẫn đến thiên quốc, và đến hạnh phúc ngay trên trần gian này, là vâng phục thánh ý Chúa, chứ không chỉ là cứ mãi kêu tên Người. Cầu nguyện phải được xác nhận bằng hành động, bền bỉ khát khao thi hành ý Chúa. Thánh Têrêxa nói: "Thật là một điều kinh khủng nếu Thiên Chúa thẳng thắn bảo bạn lo liệu công việc của Người một cách nào đó nhưng bạn lại không làm, thay vào đó bạn cứ đứng trân trân nhìn Người vì điều đó mang lại cho bạn sự vui khoái hơn”. Thật đáng thương nếu Thiên Chúa muốn dắt chúng ta đi theo một con đường, nhưng chúng ta lại ngoan cố đi theo con đường riêng của mình!

Thỉnh thoảng bạn có thể nghĩ về vị Tông đồ trẻ Gioan, người Chúa Giêsu yêu mến.

Bạn có muốn xứng đáng được gọi là "người yêu mến thánh ý Chúa không? Vậy thì hãy tiến hành các bước cần thiết, ngày này qua ngày khác. Các bước này thường hệ tại ở chỗ thi hành các bổn phận nhỏ bé hằng ngày và tự hỏi nhiều lần trong ngày: Có phải hiện giờ tôi đang làm điều nên làm hay không? Chúng còn bao hàm việc chấp nhận những khó khăn thử thách trong đời thường, phấn đấu làm theo lời khuyên nhận được trong khi linh hướng, và thanh lọc ý hướng thường xuyên.

Lạy Chúa, con chỉ muốn làm điều Chúa muốn con làm, theo cách Chúa muốn con thực hiện. Con không muốn làm theo ý riêng con, theo những ý thích ngu ngốc của con, nhưng theo thánh ý Chúa. Lạy Chúa, con ước ao rằng cuộc sống của con phải là thi hành ý Chúa trong mọi sự để con có thể nói, như Chúa đã từng nói, cả trong việc lớn cũng như việc nhỏ: Lương thực của tôi, điều mang lại ý nghĩa cho đời tôi, là thi hành thánh ý Chúa Cha.

2) Chúng ta muốn điều Chúa muốn. Phó thác cho Người chăm lo

Cũng trong bàì Tin Mừng hôm nay, Đức Kitô nói với chúng ta về hai ngôi nhà, được xây cùng lúc, và bên ngoài giống hệt nhau. Nhưng điểm khác biệt lớn giữa chúng trở nên rõ rệt khi thời gian thử thách xảy đến: mưa xuống, nước lụt và gió giật. Một trong hai vẫn đứng vững vì nó dựa trên nền móng kiên cố, còn cái kia thì sụp đổ vì xây trên cát. Chúa gọi người xây ngôi nhà thứ nhất, ngôi nhà đứng vững, là người khôn ngoan. Còn kẻ xây ngôi nhà thứ hai là người ngu dại.

Ngôi nhà thứ nhất chống đỡ được những cơn gió giật và nước lụt dâng cao, không phải do thiết kế, hoặc ngay cả do mái nhà cấu kết chặt chẽ với nhau, nhưng do nền móng của nó đặt trên đá tảng. Ngôi nhà ấy tồn tại, che chở an toàn cho chủ nhân và là một mô hình kiến trúc vững chãi: Cũng như vậy đối với người xây trên đá, nghĩa là khát vọng của họ được chuyển thành hiện thực, bằng cách thi hành ý Chúa trong những việc nhỏ bé thường ngày và cả những lúc khó khăn thử thách ập đến. Ngôi nhà - đời sống của người Kitô hữu noi gương Đức Kitô bằng những hành động cụ thể - không sụp đổ, bởi vì nó được xây trên sự phó thác hoàn toàn cho thánh ý Thiên Chúa Cha. Sự phó thác này không cản trở người ấy bảo vệ mình khi phải tranh cãi đề tìm ra công lý. Người ấy cũng có quyền đòi hỏi những quyền lợi chính đáng. Tuy nhiên, tất cả những việc này phải được thực hiện với thái độ bình tâm, không dằn vặt hay cay cú chua chát.

Trong buổi cầu nguyện hôm nay, chúng ta sẽ nói với Chúa rằng chúng ta muốn buông mình trong cánh tay Người; ở đó chúng ta sẽ được an toàn tuyệt đối. Đừng khao khát điều gì vì bản thân, dù tốt hay xấu: chỉ muốn điều Chúa muốn. Khi ở bên Đức Giêsu, bạn sẽ thấy rằng điều cay đắng trở nên ngọt ngào, và những gì thô nhám biến thành dịu êm.

Lạy Chúa Giêsu, con tin tưởng đặt mình trong tay Chúa, giấu mặt con vào ngực Chúa, ép chặt trái tim con vào Trái Tim Chúa: Con muốn điều Chúa muốn, trong hết mọi sự.

3) Thi hành và yêu mến Ý Chúa trong mọi hoàn cảnh sống, trong việc lớn cũng như việc nhỏ

Nếu chúng ta muốn đứng vững trong những giờ phút thử thách khó khăn, chúng ta cần phải vui vẻ chấp nhận những trở ngại nhỏ nhặt xảy ra tại nơi làm việc, trong đời sống gia đình... Chúng ta phải thi hành, một cách trung tín và không vụ lợi, các nghĩa vụ của bậc sống, như việc học hành, chăm sóc gia đình... Nhờ vậy nền móng ngôi nhà của chúng ta cắm sâu hơn, và toàn bộ tòa nhà được vững chãi hơn. Trung thành trong những việc nhỏ nhặt và ít được chú ý, sẽ giúp chúng ta trung thành trong những việc lớn.

Nếu chúng ta trung thành thực thi ý muốn của Chúa trong các việc nhỏ, chúng ta sẽ tập được thói quen nhận ra Sự Quan Phòng của Thiên Chúa đang hoạt động nơi mọi sự xảy đến cho mình. Những việc nhỏ có thể là các bổn phận hằng ngày hay lời khuyên mà chúng ta nhận được trong khi linh hướng, đón nhận những khó khăn không thể tránh khỏi trong đời thường. Chúng ta sẽ nhìn ra bàn tay quan phòng của Thiên Chúa trong lúc khỏe mạnh và khi ốm đau, khô khan và an ủi, bình an và thử thách, lao nhọc và nghỉ ngơi. Chúng ta sẽ học được cách dễ dàng gạt sang một bên lòng kính trọng của con người, bởi vì điều quan trọng đối với chúng ta sẽ là thi hành bất cứ điều gì Thiên Chúa muốn. Nhờ đó chúng ta sẽ được hưởng sự tự do khi luôn luôn hành động trước mặt Chúa, một cách tin tưởng, mạnh bạo, dạn dĩ, không e sợ khi phải nói về Người.

Một nền móng rộng lớn, kiên cố và không thể lay chuyển có thể chống đỡ cho cả những tòa nhà khác nữa. Khi đời sống nội tâm của chúng ta xây trên nền tảng cầu nguyện và hành động, nó trở thành nơi trú ẩn cho nhiều người, ở đó họ tìm thấy nguồn tiếp sức cần thiết mỗi khi sức lực bắt đầu cạn kiệt.

Chúng ta đừng bao giờ để mất dấu Đức Giêsu, cho dù chỉ là một giây. Khi gặp phiền toái... cũng như khi thành công, bạn hãy lặp đi lặp lại: "Lạy Chúa, xin đừng bỏ rơi con, đừng bỏ con mà đi; xin hãy nâng đỡ con như nâng đỡ một đứa trẻ vụng về lóng ngóng; xin hãy luôn luôn cầm tay dắt con đi!" Và cùng với Người, chúng ta sẽ đi đến cuối con đường, ở đó chúng ta sẽ thấy Người, diện đối điện. Cùng với Đức Giêsu, chúng ta sẽ tìm thấy Đức Maria, mẹ Người, cũng là mẹ chúng ta. Ước gì Mẹ ban ơn cho chúng ta thi hành thánh ý của Con Mẹ trong mọi việc. Lạy Chúa, xin đừng bỏ rơi con, đừng bỏ con mà đi; xin hãy giúp con như giúp một đứa trẻ vụng về lóng ngóng, xin hãy luôn luôn cầm tay dắt con đi!

8. Xây nhà trên đá – Lm ViKiNi

Đứng trước thành Giêrusalem đồ sộ, thành lũy kiên cố bao quanh, Chúa Giêsu nghĩ đến một Đền Thánh khác do chính Người thiết lập.

Giêrusalem trên đất nước Do thái sẽ có ngày không còn hòn đá nào trên hòn đá nào, vì nó xây trên cát. Một thứ cát kiêu kỳ cố chấp, một thứ cát giả hình gian ác. Một thứ cát bằng môi bằng miệng: lậy Chúa, lậy Chúa, mà lòng thì xa Thiên Chúa. Một thứ cát ngồi trên tòa Môsê nói tiên tri về Đấng Cứu Thế, mà chẳng nhận ra Đấng Cứu Thế thật đang sống giữa họ. Một thứ cát giữ tỉ mỉ luật rửa chén, rửa tay, mà lại khinh bỉ loại trừ lương dân và những kẻ tàn tật neo đơn. Một thứ cát phong mình là dòng dõi Abraham, dòng dõi thánh, nhưng vu khống cho người vô tội, giết hại các tiên tri, và cả gan đóng đinh Con Thiên Chúa.

Giêrusalem đã xây trên những thứ cát đó, nên đã bị hận thù, mâu thuẫn bên ngoài và bên trong dân tộc xô đẩy sụp đổ.

Thay thế Giêrusalem bằng cát đó, Chúa Giêsu đã thiết lập một Đền Thánh mới xây trên ý Cha trên trời. Đó chính là thứ đá, cho dù trời đất qua đi Lời Hằng Sống của Người vẫn không qua đi, dù một chấm, một phẩy. Một thứ đá mặc cho quỷ tung hoành, vẫn không lay chuyển. Một thứ đá không bao giờ nâng mình lên cao, nên không bao giờ bị xô đổ. Một thứ đá nhu mì, khiêm tốn, nên không lực lượng sắt đá nào đập bể như đá liệng xuống nước vậy. Một thứ đá không ngồi trên tòa, trên ngai, trên đài mà nói, nhưng đi rao giảng khắp thành phố, làng mạc, hang cùng ngõ hẻm để rao giảng Tin Mừng, lặn lội, chung đụng với những người cùi, què, đui, câm điếc, tàn tật, tê bại để chữa lành (Mt. 9, 35). Một thứ đá không kỳ thị màu da, tiếng nói, giai cấp, dân tộc, mà tất cả đều là anh em, là chi thể trong một thân thể thánh. Một thứ đá không đàn áp, vu khống, kết án ai, nhưng sẵn sàng hy sinh, chịu sỉ nhục, bắt bớ, chết đi cho mọi người được sống lại và được sống dồi dào.

Mọi vương quốc, thành trì không xây trên đá đó đều bị sụp đổ mau chóng, còn thành Thánh là Giáo Hội Chúa Giêsu Kitô từ hai ngàn năm đã tồn tại cho đến nay và tới muôn đời nhờ xây trên ý Cha trên trời.

Con người chúng ta được xây vừa bằng bùn cát vừa bằng đá, nếu không biết lấy đá ngăn chặn bùn cát, nó sẽ dễ dàng trôi dạt trong đam mê dối trá, bất công, hận thù. Nếu biết lấy lòng tin vàng đá, lòng mến sắt son giữ gìn bùn cát, nó sẽ trở nên đất tốt cho bao nhiêu cây cối tốt tươi, hoa lá xinh đẹp trổ sinh hoa quả phúc đức: khoan dung, nhân hậu, quảng đại, kiên trung, nhẫn nại, can đảm, hy sinh, vui với người vui, khóc với người khóc. Xây dựng trên nền tảng đức tin và đức mến, con người sẽ không phải chết bao giờ, nhưng sẽ được sống và sống vinh quang trong tình yêu mến Chúa muôn đời (Eph. 4,17-5,14 và 1Cor. 13)

Đức tin và đức mến giúp ta luôn luôn thi hành thánh ý Chúa Cha và lời hằng sống của Chúa Con: “Ai yêu mến Ta thì hãy giữ lời Ta” đó chính là đá, chỉ trên đá này, chúng ta mới xây đời sống mình một cách kiên cố và bền vững muôn đời, mặc cho trời đất qua đi.

“Lậy Thầy, bỏ Thầy chúng con biết theo ai: vì chỉ Thầy mới có Lời ban sự sống đời đời” (Ga. 6, 68)

9. Suy niệm của Lm Carôlô

A. Hạt giống...

Bài Tin Mừng hôm nay là phần kết của Bài Giảng Trên Núi. Trong đoạn này, Chúa Giêsu nhắc lại một điều quan trọng cơ bản: phải đem ra thực hành những điều đã nghe trong Bài giảng trên núi:

- “Không phải những người nói ‘Lạy Chúa lạy Chúa’ là được vào Nước Trời, nhưng chỉ có những người thực hiện ý Cha Thầy trên trời mới được vào Nước Trời”.

- Kẻ nghe và thực hành thì giống như người xây nhà trên nền đá vững chắc, kẻ chỉ nghe nhưng không thực hành giống như người xây nhà trên cát.

B. ... nẩy mầm.

1) “Lạy Chúa, lạy Chúa”, đó là công thức cầu nguyện, đọc kinh. Chúa Giêsu khẳng định rằng ngay cả việc đọc kinh cầu nguyện cũng chưa đủ để đưa tôi vào Nước Trời; có một việc quan trọng hơn, thậm chí quan trọng nhất, đó là thực hành ý Chúa Cha.

- Hằng ngày tôi lấy làm thỏa mãn khi đã tham dự đầy đủ các giờ đọc kinh cầu nguyện.

- Ngay trong lúc đọc kinh cầu nguyện, tôi cũng không quan tâm tìm hiểu xem ý Chúa muốn tôi làm gì.

2) Một tu sĩ nọ sáng nào cũng thức dậy sớm để đọc kinh cầu nguyện. Nhưng một hôm ông ngủ quên. Satan đã đánh thức ông dậy và nhắc ông đọc kinh cầu nguyện. Ông ngạc nhiên hỏi lý do, Satan chỉ cười cười không đáp. Sau cùng ông nhân danh Chúa bảo Satan phải nói thật. Và Satan đã nói thật như sau:

- Những ngày ông có đọc kinh cầu nguyện buổi sáng, ông cảm thấy tự mãn và do đó không đề phòng, nên tôi dễ cám dỗ ông hơn. Còn nếu ngày nào ông quên đọc kinh cầu nguyện buổi sáng, ông sẽ thấy ông còn thiếu sót nên trong ngày ông cố gắng sống tốt theo ý Chúa, tôi khó mà cám dỗ ông được (Góp nhặt).

3) Người đã đọc kinh cầu nguyện nhiều nhưng không quen làm theo ý Chúa thì cũng như xây nhà trên cát. Khi gặp hoàn cảnh thử thách khó khăn, tòa nhà đạo đức của người đó sẽ sụp đổ tan tành.

4) “Ai nghe những lời Thầy nói đây mà đem ra thực hành, thì ví được như người khôn xây nhà trên đá” (Mt 7,24)

Bầu khí ồn ào của nhà bên cạnh làm tôi chú ý.

“Mẹ nói hoài sao con không nghe, bây giờ phải ráng chịu. Thật đúng là “cá không ăn muối cá ươn”.

Lát sau, tôi mới hiểu cô bé nhà bên mới thi rớt. Vì ham chơi, đua đòi với chúng bạn nên cô đã không nghe lời cha mẹ khuyên bảo, hoặc có nghe nhưng rồi đâu cũng vào đấy, chừng nào tật ấy. Cũng như cô bé này, tôi nghe lời Chúa mỗi ngày nhưng tôi chẳng có để tâm thi hành.

Xin Thánh Thần Chúa xuống trên con, dạy con biết lắng nghe lời Chúa, nhận ra Thánh ý Ngài và cố gắng thi hành trong đời con. (Hosanna)

5. Một người vợ trẻ có thói quen sáng nào cũng ngủ nướng, để mặc anh chồng một mình ăn sáng và chuẩn bị đi làm. Nhưng một hôm, khi anh chồng thức dậy thì đã thấy vợ mình đang ở trong bếp dọn điểm tâm cho chồng. Anh ngạc nhiên tìm lý do, thì thấy trên bàn ngủ của vợ có một bài báo với tựa đề “Những phụ nữ châu Âu có thể làm những người vợ tốt hơn không?” Bài báo ấy đã đánh động vợ anh và khiến chị sửa đổi.

Bạn thử tự hỏi câu nào trong những lời Chúa Giêsu dạy mà bạn thấy khó đem ra thi hành?

Thước đo đức tin của tôi là mức độ tôi đem ra thi hành những điều Chúa dạy (Mark Link, Vision 2000).

10. Xây dựng một đức tin thiết thực

Cần nói ngay tảng đá chúng ta phải xây cất trên đó công trình thiêng liêng, ‘ngôi nhà’ nói trong Phúc Âm là Chúa Giêsu Kitô. Người ta có thể có ý tưởng hay, ước vọng lớn, dự tính hấp dẫn, không xây cất chắc chắn trên đó được. Ngược lại một người siêu nhiên đặt nền tảng vững vàng trên Chúa Kitô, về mặt trí thức và nhất là về mặt thực tế, người ấy chắc chắn. Phúc Âm mời gọi chúng ta suy nghĩ về thái độ thực tế cần thiết của lòng tin vào Chúa Giêsu Kitô. Chúa Giêsu là ai? Ngài là Con Thiên Chúa. Quan hệ đức tin nối kết chúng ta với Chúa Con, đồng thời cho chúng ta tới được Chúa Cha. Chúng ta được tham dự vào tương quan mật thiết khiến ý Chúa Con cũng là ý Chúa Cha. Do đó, thái độ thực tế của đức tin đòi buộc chúng ta hoàn thành như Chúa Giêsu, với Ngài và trong Ngài, thánh ý Chúa Cha.

1) ‘Thánh ý’ Chúa Cha nghĩa là gì?

Chúng ta hãy gạt bỏ mọi ý tưởng quyền lực thống trị hay độc đoán. Chúng ta biết rằng Thiên Chúa là tình yêu. Tình yêu không có ý muốn theo nghĩa đè nén, nhưng có ‘hảo ý’. Tiếng Do thái mà Chúa Giêsu dùng trong trường hợp này mang lại cho chữ ‘ý muốn’ cái nghĩa ‘hảo ý, mỹ ý’: Chúa Cha đề nghị cho tự do nhân loại những điều Ngài xét là chân thật và tốt lành. Chúa Con đáp trả đề nghị ấy của Chúa Cha cách hoàn hảo, vì vậy Ngài được Chúa Cha hài lòng mọi đàng. Chúng ta chỉ vào được Nước Trời theo mức độ chúng ta biết liên kết các đáp trả của chúng ta là những nghĩa tử, với lại sự đáp trả của Chúa Giêsu. Chúa Cha là Đấng duy nhất thẩm định được cái gì tốt cho chúng ta, cái gì góp phần vào sự thăng tiến, cái gì tạo nên hạnh phúc thật cho chúng ta. Những điều ấy Ngài muốn cho chúng ta được, nhưng Ngài không áp đặt. Mỹ ý của lòng Cha vui mừng nếu thấy chúng ta ưng nhận điều tốt Ngài đề nghị cho chúng ta. Thực ra chính nơi việc ấy, Ngài tìm thấy vinh danh vì khi ấy bản tính Cha hay thương yêu của Ngài được tỏ rõ. Không được quên rằng, chỉ với Chúa Kitô và trong Chúa Kitô, chúng ta mới có thể đáp trả ‘thánh ý’ Thiên Chúa trong tư cách là con cái.

2) Câu: ‘Lạy Chúa! Lạy Chúa! chẳng phải nhân danh Ngài’… có nghĩa gì?

Nó nhắm đến một mầu nhiệm kỳ lạ và đáng sợ. Quả thực, người ta có thể dùng nhiều yếu tố của đức tin Kitô giáo mà làm những việc to tát. Mặc dầu vậy, chúng vẫn không phù hợp với thánh ý Chúa Cha và do đó không sinh ích gì cho Nước Trời. Những người ngày nay kêu gọi đến Phúc Âm để khơi dậy, hay đẩy mạnh những hành động nhằm thiết lập một thiên đàng hạ giới ảo tưởng nơi cuối cùng Thiên Chúa không còn chỗ; những người ấy có nguy cơ nghe Chúa phán với mình: Ta chưa hề bao giờ biết các ngươi. Người Kitô hữu chiến sĩ cán bộ, do đó không được cậy vào hành động của mình, nhưng luôn cảnh giác về những động lực thúc đẩy mình. Phải kiểm soát nền dựa xem có chắc không? Chỉ có một nền móng duy nhất, tảng đá là Chúa Giêsu Kitô. Hành động nào cẩn thận nương dựa vào Chúa Giêsu Kitô nguồn mạch phát sinh sáng kiến, dự tính, thẩm định, thì hành động ấy chắc chắn. Nên thêm rằng, không gặp được Chúa Giêsu Kitô ở đâu ngoài thực thể huynh đệ rộng lớn Chúa Cha đã muốn là Giáo Hội.

11. Tri hành hợp nhất

Chủ đề: Tri cần phải chuyển thành Hành. Lý thuyết phải chuyển thành thực hành. Thần học phải chuyển thành cuộc sống.

Tháng tư năm 1963, có một phái đoàn gồm khoảng 20 Kitô hữu Pháp lên đường hành hương thánh địa. Họ băng qua một thung lũng hẹp có tên là ‘Lối hẹp’ (The Pass). Bốn người cao niên và người tài xế ở trong xe, số còn lại thì đi bộ.

Bỗng nhiên một cơn mưa nhẹ bắt đầu rơi và vài phút sau chuyển thành cơn mưa rào dữ dội. Trong vòng nửa tiếng đồng hồ, cơn mưa trút nước xối xả xuống thung lũng từ những ngọn đồi chung quanh. Khi giòng nước va vào ‘Lối hẹp’ thì nó biến nơi này thành một thác nước chảy xiết. Giòng nước đã cuốn đám người hành hương trôi đi như những miếng gỗ vật vờ. Một người chứng kiến cảnh ấy đã kể lại cho phóng viên tạp chí Time như sau: “Chúng tôi trông thấy chiếc xe nhỏ chở theo bốn đàn bà và người tài xế bị giòng nước lũ cuốn đi… Trong chớp nhoáng tất cả bọn họ đều biến mất theo con lũ chảy xiết”.

Chúa Giêsu đã hình dung ra tình cảnh trên khi Ngài đề cập đến bài Phúc Âm hôm nay.

Thánh địa rải rác đầy vực thẳm và khe đá. Đa số đất ở đây tương đối an toàn để xây dựng nhà cửa; nhưng thỉnh thoảng cũng có một cơn lụt chợt ào tới và biến các khe vực thành những giòng sông dữ dội. Nếu một người khôn ngoan xây nhà bên cạnh khe vực anh ta phải neo chặt căn nhà vào đá vì nếu không, nó có thể bị nước lụt bất chợt đến cuốn trôi giống trường hợp nhóm người Pháp đi hành hương và chiếc xe nọ. Chủ điểm của bài dụ ngôn của Chúa Giêsu là Lời Chúa phải là đá tảng, trên đó chúng ta xây dựng cuộc đời mình. Nếu chúng ta không neo chặt đời sống mình trên Lời Chúa thì sẽ có lúc chúng ta bị cuốn trôi bởi con nước dữ dội của cuộc đời. Giống như chiếc xe trong câu chuyện, chúng ta cũng sẽ bị cơn lụt cuốn trôi. Và giống như căn nhà xây trên cát trong dụ ngôn của Chúa Giêsu, chúng ta cũng sẽ sụp xuống và bị tiêu hủy hoàn toàn. Lời Chúa là đá tảng trên đó chúng ta phải xây dựng cuộc đời mình. Nghe lời ấy không thì chưa đủ, chúng ta còn phải thực hành lời ấy nữa.

Có một chàng thanh niên xin dạy đạo trong một trường trung học Công Giáo ở Ấn Độ. Khi vị hiệu trưởng hỏi anh ta phải là một người Công Giáo đi thực tập không, anh liền đáp lại: “Không, tôi là một người Ấn Giáo, nhưng tôi biết rành giáo huấn Công Giáo. Suốt đời tôi, tôi đã đi đến các trường Công Giáo. Tôi rất vui nếu được ngài trắc nghiệm khả năng của tôi”. Vị hiệu trưởng bèn cắt nghĩa cho anh thanh niên trọng tâm đạo Công Giáo không hệ tại việc sống một đời Công Giáo tràn đầy đức tin. Tri thức cần phải chuyển biến thành hành động. Lý thuyết cần đem vào thực hành. Thần học cần đưa vào cuộc sống. Chúng ta không được phép chỉ là những kẻ nghe, những kẻ biết Lời Chúa mà còn phải là những kẻ thực hành lời ấy nữa. Như tác giả linh đạo vĩ đại Kenpis từng nói: “Sống khiêm nhường thì quan trọng hơn biết được định nghĩa về đức khiêm nhường”.

Bước đầu tiên để trở thành một kẻ thực thi Lời Chúa là phải trở thành một kẻ biết dùng lời ấy vào việc cầu nguyện. Chúng ta phải ghi tạc vào lòng Lời Chúa, suy niệm lời ấy và cố gắng tìm xem cách áp dụng lời ấy cho mình cũng như cho cuộc đời mình. Chẳng hạn chúng ta thử xét lấy những lời sau của Chúa Giêsu: “Đây là lệnh truyền của Ta: Các con hãy yêu thương nhau như Ta yêu mến các con” (Ga 15,12).

Bước thứ nhất để chuyển lời Chúa Giêsu thành hành động là suy niệm lời này qua việc cầu nguyện: ví dụ, chúng ta tự hỏi Chúa Giêsu sẽ sống lời ấy ra sao nếu Ngài ở vào tình cảnh chúng ta. Xét dưới khía cạnh đời sống gia đình, yêu thương lẫn nhau như Chúa Giêsu yêu thương chúng ta nghĩa là làm sao? Một cách cụ thể, Chúa Giêsu sẽ đối xử với các thành viên trong gia đình chúng ta như thế nào nếu giả sử Ngài là chúng ta?

Sau đó chúng ta tiến thêm bước nữa. Chúng ta nói với Chúa Giêsu về tình cảnh gia đình chúng ta. Chúng ta kể lại từng chi tiết cho Ngài biết những vấn đề đang nằm ở đâu và đó là những vấn đề gì. Chúng ta cầu xin Ngài soi sáng và ban cho chúng ta lòng can đảm cũng như ân sủng để đương đầu với những vấn đề ấy.

Điều này dẫn chúng ta đến bước thứ hai trong việc chuyển lời Chúa thành hành động. Bước này như sau:

Một khi chúng ta đã quyết định sẽ áp dụng Lời Chúa như thế nào vào tình cảnh cuộc sống của mình thì chúng ta phải có những bước cụ thể để chu toàn quyết định ấy. Chúng ta phải làm ngay một điều gì đó cụ thể chứ không chờ đợi vòng vo. Chúng ta phải hành động. Rõ ràng là nếu chúng ta không thực hành Lời Chúa một cách cụ thể ngay trong vòng 24 giờ đầu tiên thì có lẽ chúng ta sẽ không bao giờ thực hành lời ấy cả. Rốt cuộc thì chúng ta sẽ giống gã khờ nọ trong Phúc Âm chỉ nghe Lời Chúa mà không biết đem ra thực hành.

Như thế, nếu cuộc đời chúng ta không bám neo vững chắc vào Lời Chúa, chúng ta cũng sẽ bị cuốn trôi bởi giòng thác dữ dội của gian khó và cám dỗ.

Vậy để nhắc lại, chúng ta phải thực hành hai bước trong việc chuyển đổi Lời Chúa thành hành động. Trước hết chúng ta phải ghi tạc lời ấy vào lòng rồi suy niệm và quyết định cách thức áp dụng lời ấy cho mình và cho cuộc sống của mình. Thứ đến, chúng ta phải thực hành những bước cụ thể để chu toàn việc áp dụng ấy trong cuộc sống mình. Chúng ta phải biến đổi quyết định ấy thành hành động cụ thể tức khắc.

Để kết thúc, chúng ta hãy suy niệm những lời của Môisê trong bài đọc thứ nhất hôm nay:

“Các ngươi hãy nhớ những huấn lệnh này và hãy quý chuộng chúng. Hãy cột chúng vào tay các ngươi, và mang chúng lên trán các ngươi để mà nhắc nhớ…”

“Hôm nay Ta cho các ngươi sự chọn lựa giữa việc chúc phúc và sự nguyền rủa”. Ta cho các ngươi được chọn lựa giữa sự sống và sự chết. Các ngươi hãy chọn lựa sự sống”.